Kabul
Zorlu duygudan kaçınmak ya da onu bastırmak yerine, ona yer açabilme becerisi.
Esnek Akademi
Zorlu düşünce ve duygularla mücadele etmeden, değerlerle uyumlu bir yaşam kurmak.
Psikolojik esneklik temelli danışmanlık ve beceri eğitimleri. Bireyler, çiftler, aileler, sporcular ve kurumlar için.
Hizmet KapsamıSunulan hizmetler psikolojik beceri ve gelişim çalışmalarıdır; psikoterapi, tanı veya tıbbi tedavi hizmeti kapsamaz.
Kısaca Esnek Akademi
Ne yapar
Beceri kazandırır
Psikolojik esnekliği öğrenilebilir bir beceri kümesi olarak ele alır ve yapılandırılmış görüşmelerle çalışır.
Nasıl çalışır
Uygulamaya dayanır
Anlatım yerine alıştırma; her görüşme ve oturum somut bir adım planıyla sonuçlanır.
Kimler için
Beş ayrı kitle
Bireyler, çiftler, aileler, sporcular ve kurumlar için ayrı ayrı tasarlanmış içerikler sunar.
Hizmetler
Bireysel
Gelişim ve Beceri Çalışması
Stres, endişe döngüleri, duygu düzenleme, erteleme ve uyum alanlarında bireysel görüşmeler.
İncele →Çift
Çift ve Evlilik Danışmanlığı
Tekrar eden çatışma döngüleri, iletişim, güven onarımı ve evlilik öncesi hazırlık.
İncele →Aile
Aile ve Ebeveynlik
Ebeveyn–çocuk iletişimi, sınır koyma, ergenlik dönemi ve ayrılık sürecinde ebeveynlik.
İncele →Sporcu
Sporcu ve Kulüp
Baskı altında dikkat, yeniden odaklanma, hata sonrası toparlanma ve sakatlık dönemi.
İncele →Kurumsal
Kurumsal Gelişim
İş stresi, tükenmişlik, anlamlı iş deneyimi ve yöneticiler için psikolojik esneklik.
İncele →Nasıl başlanır?
Adım 01
Form
Ön değerlendirme formu doldurulur; hizmet türü ve talep netleşir.
Adım 02
Ön görüşme
Kısa bir görüşmeyle uygunluk ve takvim değerlendirilir.
Adım 03
Çalışma
Hedefler birlikte belirlenir ve görüşmeler planlanır.
Programlar
Grup ve kurum içi eğitim programları; her biri belirli bir beceri kümesi ve ölçüm planı üzerine kuruludur.
Psikolojik Esneklik Temelleri
Bireyler · 6 hafta × 90 dk
Program içeriği →İlişkide Değerler ve İletişim
Çiftler · 2 gün veya 4 × 90 dk
Program içeriği →Ebeveynlikte Kabul ve Kararlılık
Ebeveynler · 4 oturum × 90 dk
Program içeriği →Baskı Altında Odak ve Toparlanma
Sporcular · 6 hafta × 60–75 dk
Program içeriği →Çalışma Yaşamında Stres ve Anlam
Kurumlar · 8 hafta × 90 dk
Program içeriği →Son makaleler
Tüm makaleler →Başvurunuzu değerlendirelim
Üç adımlık ön değerlendirme formu yaklaşık iki dakika sürer ve ilk görüşmenin hazırlıklı planlanmasını sağlar.
Hizmetler
Kimlerle, hangi beceri alanlarında çalışılır?
Aşağıdaki başlıklar tanı kategorileri değil, beceri ve gelişim alanlarıdır. Her biri, kişinin ilgili alandaki baş etme, iletişim ve uyum becerilerini güçlendirmeye yöneliktir.
Bireysel
Bireysel Gelişim ve Beceri Çalışması
Yetişkinlerle yürütülen, zorlanılan alanı yaşam bağlamı içinde ele alan ve baş etme becerilerini yapılandırılmış biçimde çalışan bireysel görüşmeler.
- Stresle baş etme
- Endişe döngüsünü yönetme
- Duygu düzenleme becerileri
- Değişime uyum
- Yaşam geçişleri
- Öfke ve dürtü yönetimi
- Erteleme ve odaklanma
- Öz-eleştiri ve öz-şefkat
- Kayıp sonrası uyum
Çift
Çift ve Evlilik Danışmanlığı
İlişkide tekrar eden etkileşim döngülerini görünür kılmayı ve ortak değerler üzerinden yeni bir iletişim zemini kurmayı hedefleyen danışmanlık. Çift terapisi değil, iletişim ve ilişki becerileri odaklı bir çalışmadır.
- İletişim ve çatışma döngüleri
- Evlilik öncesi hazırlık
- Güven onarımı
- Ebeveynliğe geçiş
- Rol ve sorumluluk paylaşımı
- Yakınlık ve paylaşım becerileri
Aile
Aile ve Ebeveynlik Danışmanlığı
Kişiyi tek başına değil, içinde bulunduğu aile ve ilişki sistemi içinde ele alan; ebeveyn becerilerine ve aile içi iletişime odaklanan danışmanlık.
- Ebeveyn–çocuk iletişimi
- Sınır koyma ve kurallar
- Ergenlik dönemi
- Kardeş ilişkileri
- Ayrılık sürecinde ebeveynlik
- Aile içi rol ve yük dağılımı
Sporcu
Sporcu ve Kulüp Programları
Bireysel ve takım sporcularına yönelik, performans kaygısını göz ardı etmeden dikkat, yeniden odaklanma ve toparlanma becerilerini çalışan programlar. Kulüp bünyesinde antrenör ve veli bilgilendirmesiyle birlikte yürütülebilir.
- Yarışma öncesi rutin
- Dikkat ve yeniden odaklanma
- Hata sonrası toparlanma
- Sakatlık ve dönüş dönemi
- Süreç odaklı hedef belirleme
- Antrenör ve veli iletişimi
Kurumsal
Kurumsal Psikolojik Sağlık ve Gelişim
Klinik psikoloji ile endüstri ve örgüt psikolojisinin kesişiminde, ölçülebilir hedeflerle tasarlanan kurum içi programlar. İçerik, çalışma yaşamındaki psikolojik süreçler üzerine yürütülen akademik çalışmalara dayanır.
- İş stresi ve tükenmişlik
- Anlamlı iş deneyimi
- Yöneticiler için psikolojik esneklik
- Ekip iletişimi atölyeleri
- Çalışan destek (EAP) yapılandırma
- Değişime uyum süreçleri
- Ön ölçüm–son ölçüm raporlaması
Hizmet kapsamı ve mesleki sınırlar
Kapsam içi
- Öğrenilebilir becerilerin çalışıldığı yapılandırılmış görüşmeler ve eğitim programları.
- Kişinin değerlerini, güçlü yanlarını ve gündelik işlevselliğini merkeze alan gelişim odaklı çalışmalar.
- Aile Danışmanlığı alanındaki yüksek lisans eğitimi kapsamında yürütülen çift, aile ve ebeveynlik danışmanlığı.
- Kurumlara, spor kulüplerine ve gruplara yönelik psikoeğitim ve beceri programları.
Kapsam dışı
- Psikoterapi ve klinik tedavi süreçleri.
- Psikolojik veya psikiyatrik tanı koyma, mevcut tanıyı değerlendirme.
- İlaç önerisi, tıbbi tedavinin yönetimi veya değiştirilmesi.
- Kriz ve acil durum müdahalesi.
- Adli süreçler için rapor, görüş veya belge düzenlenmesi.
Yönlendirme ilkesi. Klinik bir değerlendirmenin veya psikoterapi sürecinin başvuru sahibi için daha uygun olduğu değerlendirilirse bu durum açıkça paylaşılır ve psikiyatri hekimi ya da klinik psikolog yönlendirmesi yapılır.
Programlar
Eğitim ve beceri programları
Grup ve kurum içi eğitim programları. Her program belirli bir beceri kümesi, oturum arası uygulama ve başlangıç–bitiş ölçümü üzerine kuruludur.
Programların dayandığı model
Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT), zorlu düşünce ve duygularla mücadeleye harcanan kaynağı kişinin önem verdiği yönde atacağı adımlara aktarmayı hedefleyen kanıt temelli bir modeldir. Esnek Akademi bu modeli bir tedavi yöntemi olarak değil, beceri eğitiminin kuramsal çerçevesi olarak kullanır. Çerçevenin merkezinde birbiriyle etkileşim hâlinde çalışan altı süreç yer alır.
Ayrışma
Düşünceleri talimat olarak değil, zihnin ürettiği içerik olarak görebilme.
Şimdiki An
Dikkati geçmişin tekrarlarından ve gelecek senaryolarından bulunulan ana yönlendirebilme.
Gözlemleyen Benlik
Kişinin kendisini kendi anlatılarından daha geniş bir konumdan görebilmesi.
Değerler
Nasıl bir insan, eş, ebeveyn veya çalışan olunmak istendiğinin netleştirilmesi.
Kararlı Eylem
Değerler doğrultusunda küçük, sürdürülebilir ve uygulanabilir adımların kurulması.
Yöntem
Anlatım değil uygulama esastır: her oturumda alıştırma, oturum arasında kısa ödevler.
Ölçüm
Programın başında ve sonunda kısa ölçekler uygulanır; katılımcı kendi değişimini izleyebilir.
Gizlilik
Grup içinde paylaşılanlar grup içinde kalır. Kurumsal raporlama yalnızca grup düzeyinde özet içerir.
Sınır
Eğitim programları psikoterapi, tanı veya tıbbi tedavi kapsamaz; bireysel klinik sürecin yerine geçmez.
Program içerikleri
Bireyler Psikolojik Esneklik Temelleri Yoğun stres, sürekli endişe, erteleme ve sert öz-eleştiriyle zorlanan yetişkinler için altı haftalık temel program.
Programın tanımı
Zorlu düşünce ve duygularla mücadeleye harcanan kaynağın fark edilmesini ve bu kaynağın kişinin değer verdiği yönde atacağı somut adımlara aktarılmasını hedefleyen beceri eğitimidir. Her oturumda bir beceri çalışılır ve hafta içinde uygulanır.
İçerik
- Kaçınma haritası ve yaşam alanları üzerindeki etkisi
- Düşünceyle mesafe kurma teknikleri
- Zorlu duyguya yer açma uygulamaları
- Dikkat kontrolü ve şimdiki ana yönelme
- Değer netleştirme çalışması
- Küçük adım planı ve geri düşüş yönetimi
Kazanımlar
- Kaçınma örüntülerini tanımlayabilme
- Zorlu bir düşünceyle mücadele etmeden eyleme devam edebilme
- Duygu yoğunluğunda otomatik tepkiyi fark edip geciktirebilme
- Kişisel değerleri belirsiz temenniler yerine somut ifadelerle tanımlayabilme
- Haftalık, ölçülebilir ve uygulanabilir davranış hedefi kurabilme
- Zorlanma dönemleri için önceden hazırlanmış kişisel plan
Kapsam dışı
- Bireysel psikoterapi ve kişiye özel tedavi planı.
- Tanı koyma, ilaç veya tıbbi tedavi önerisi.
- Olumlu düşünme ya da motivasyon eğitimi.
- Kriz ve acil durum müdahalesi.
Çiftler İlişkide Değerler ve İletişim Atölyesi Tekrar eden tartışma döngülerini çözümlemek, evliliğe veya ebeveynliğe geçişe hazırlanmak isteyen çiftler için yapılandırılmış atölye.
Programın tanımı
Çiftin tartışma anında tekrarlayan tepki döngüsünü birlikte haritalandırdığı; bu döngüyü yavaşlatacak becerileri ve ilişkide temsil etmek istedikleri değerleri çalıştığı bir atölyedir.
İçerik
- Çatışma döngüsünün haritalanması
- Tetiklenme anında yavaşlama ve bedensel sinyalleri tanıma
- Savunma dilinden ihtiyaç diline geçiş
- İlişkisel değerlerin netleştirilmesi
- Onarım konuşmasının yapılandırılması
- İki haftalık ortak adım planı
Kazanımlar
- İlişki döngüsünü ortak bir dille tanımlayabilme
- Geri çekilme veya yükselme tepkisini erken fark edip geciktirebilme
- Talep ile ihtiyacı ayırt ederek ifade edebilme
- İlişkiye dair ortak bir değer ifadesi oluşturabilme
- Onarım girişimini uygulamalı olarak kullanabilme
Kapsam dışı
- Çift terapisi; derin ilişkisel yaralar için ayrı bir süreç önerilir.
- Şiddet, tehdit veya istismarın bulunduğu ilişkiler — bu durumda güvenlik odaklı yönlendirme yapılır.
- Taraf tutma veya haklılık kararı verme.
- Ayrılık ya da birliktelik kararının yönlendirilmesi.
Aileler ve Ebeveynler Ebeveynlikte Kabul ve Kararlılık Çocuk ve ergen ebeveynleri ile ayrılık sonrası eş-ebeveynlik yürüten kişiler için; ebeveynin zor anlardaki tepkisine ve tutarlılığına odaklanan program.
Programın tanımı
Ebeveynin kendi öfke, kaygı ve suçluluk duygusuyla kurduğu ilişkiyi çalışırken; sınır koymayı ve bağı korumayı aynı anda sürdürebilmesini hedefleyen dört oturumluk bir ebeveyn eğitimidir.
İçerik
- Ebeveynin tetikleyicileri ve otomatik tepkileri
- Sınır koyma ile bağı koruma arasındaki dengenin kurulması
- Çocuğun direnci karşısında tepki seçimi
- Değer temelli ebeveynlik çerçevesi
- Tutarlılık, ortak dil ve çatışma sonrası onarım
Kazanımlar
- Öfke ve kaygı tepkisinin erken sinyallerini tanıyabilme
- Ceza–ödül ikilisinin dışında bir davranış çerçevesi kurabilme
- Kural ve sınırı sakin, net ve tekrarlanabilir bir dille ifade edebilme
- Çatışma sonrası onarım konuşmasını yürütebilme
- Ev ortamında uygulanabilir iki haftalık plan
Kapsam dışı
- Çocuğa yönelik terapi veya değerlendirme; program ebeveyne yöneliktir.
- Psikolojik test, tanı veya rapor düzenlenmesi.
- Tek bir doğru ebeveynlik modelinin dayatılması.
- Aile terapisinin yerine geçmesi.
Sporcular Baskı Altında Odak ve Toparlanma Bireysel ve takım sporcuları, genç sporcuların velileri ve antrenörler için; dikkat, yeniden odaklanma ve toparlanma becerilerini çalışan program.
Programın tanımı
Sporcunun yarışma öncesinde ve sırasında ortaya çıkan düşünce, duygu ve bedensel gerginlikle mücadele etmeden performansını sürdürebilmesini hedefleyen, ACT temelli bir psikolojik beceri eğitimidir. Program sonuç üzerine değil, kontrol edilebilir süreç üzerine kuruludur.
İçerik
- Performans kaygısı ve kaçınma davranışlarının çözümlenmesi
- İç konuşmayla mücadele etmeden performans sürdürme
- Dikkat kontrolü ve yeniden odaklanma rutini
- Hata sonrası toparlanma protokolü
- Sakatlık ve dönüş döneminde motivasyonun korunması
- Sporcu değerleri ve uzun vadeli sürdürülebilirlik
Kazanımlar
- Yarışma öncesi kişiye özgü rutin oluşturabilme
- Hata sonrası saniyeler içinde uygulanabilir yeniden odaklanma adımı
- Bedensel gerginliği engel değil veri olarak okuyabilme
- Sonuç odaklı hedef yerine süreç odaklı hedef tanımlayabilme
- Sakatlık veya form düşüşü dönemleri için hazırlanmış plan
- Antrenör ve veliyle yargılamayan ortak bir dil
Kapsam dışı
- Teknik veya taktik antrenman; program antrenörün yerini almaz.
- Performans ve sonuç garantisi.
- Klinik değerlendirme, tanı veya sağlık raporu.
- Sporcunun zihinsel dayanıklılık üzerinden sınıflandırılması.
Kurumlar Çalışma Yaşamında Stres ve Anlam Ekipler, yöneticiler, insan kaynakları birimleri ve çalışan destek programları için; iş stresi, tükenmişlik ve anlamlı iş deneyimi üzerine yürütülen akademik çalışmaya dayanan sekiz haftalık kurum içi psikoeğitim.
Programın tanımı
Çalışanların stres kaynaklarını ortak bir dille tanımladığı, kaçınma temelli davranışların iş sonuçlarına etkisini değerlendirdiği ve iş yaşamındaki değerlerini netleştirdiği yapılandırılmış bir kurum içi programdır. İçerik kurumun sektörüne ve hedef grubuna göre uyarlanır.
İçerik
- İş stresi haritası ve tükenmişliğin erken sinyalleri
- İş yükü, kontrol algısı ve belirsizlikle çalışma
- Zor konuşmaların ertelenmeden yürütülmesi
- Yöneticide psikolojik esneklik ve ekibe yansıması
- Anlamlı iş deneyimi ve değer bağı
- Sınır, toparlanma ve sürdürme planı
Kazanımlar
- Ekipte stres ve tükenmişlik sinyallerinin ortak dille tanımlanması
- Kaçınma davranışlarının iş çıktısına etkisinin görünür kılınması
- Zor konuşmaların ertelenme eğiliminde azalma
- İş ve özel yaşam sınırının somut kurallarla tanımlanması
- Kuruma sunulan ön ölçüm–son ölçüm raporu ve öneri listesi
Kapsam dışı
- Çalışanların bireysel klinik değerlendirmesi veya tanı süreci.
- Performans değerlendirme ya da seçme–yerleştirme aracı olarak kullanım.
- Kişiye özel bilgilerin kurumla paylaşılması; raporlama grup düzeyinde özet içerir.
- Tek seferlik motivasyon konuşması.
Süreç
Başvurudan ilk görüşmeye, adım adım
Çalışmanın nasıl başladığı, nasıl planlandığı ve hangi aralıklarla gözden geçirildiği aşağıda tanımlanmıştır.
01
Ön değerlendirme formu
Başvuru sahibi formu doldurarak hizmet türünü ve çalışmak istediği konuyu iletir. Form, ilk görüşmenin doğru hizmet başlığıyla planlanmasını sağlar.
02
Ön görüşme
Kısa bir telefon veya mesaj görüşmesiyle talep, hizmetin uygunluğu ve takvim değerlendirilir. Hizmetin uygun olmadığı durumlarda bu açıkça belirtilir ve yönlendirme yapılır. Bu aşamada bir çalışma başlatılmaz.
03
İlk görüşme ve haritalama
Zorlanılan alan, kişiyi etkileyen yaşam koşulları, ilişkiler ve mevcut baş etme yöntemleri birlikte haritalandırılır. Bu görüşme klinik bir değerlendirme veya tanı görüşmesi niteliği taşımaz.
04
Ortak plan
Hedefler netleştirilir; çalışılacak beceriler ve gözden geçirme aralıkları birlikte belirlenir. Plan sabit değildir, çalışma ilerledikçe yeniden düzenlenir.
05
Görüşmeler ve gözden geçirme
Görüşmeler planlanan sıklıkta yürütülür. Belirli aralıklarla ilerleme birlikte değerlendirilir, görüşme sıklığı ihtiyaca göre seyreltilir.
Çalışma koşulları
Görüşme süresi
50 dakika
Çift ve aile görüşmelerinde 60 dakikaya uzayabilir.Sıklık
Haftalık
İlerleme değerlendirmesine göre iki haftada bire seyreltilebilir.Biçim
Yüz yüze ve online
Grup programlarının büyük bölümü online yürütülebilir.Konum
İzmir, Türkiye
Online görüşmelerde coğrafi sınır bulunmaz.Dil
Türkçe
Yurt dışında yaşayan Türkçe konuşan başvuru sahipleriyle de çalışılır.Ücretlendirme
Talebe göre
Çalışma biçimine ve program kapsamına göre değişir; iletişim yoluyla paylaşılır.Ekip
Çalışmaları yürüten kişi
Esnek Akademi'nin danışmanlık görüşmeleri ve eğitim programları aşağıdaki mesleki birikim doğrultusunda yürütülmektedir.
Okan Demir
Uzman Psikolog ve Aile Danışmanı · Kurucu
Psikoloji lisans eğitimini 2019 yılında Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi'nde yüksek şeref derecesiyle tamamlamıştır. Öğrencilik döneminde farklı sektörlerde edindiği çalışma deneyimleri, çalışma yaşamının bireyin psikolojik iyi oluşu, ilişkileri ve geleceğe ilişkin algısı üzerindeki etkisine yönelik mesleki ilgisinin başlangıcını oluşturmuştur.
Lisans döneminde Başkent Üniversitesi Stres Yönetimi Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde staj yaparak klinik psikoloji ve stres yönetimi alanlarında kuramsal ve uygulamalı çalışmalara katılmış; psikolojik görüşme süreçlerine ilişkin ilk uygulama deneyimini bu dönemde kazanmıştır.
İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi'nde Aile Danışmanlığı ve Genel Psikoloji alanlarında iki yüksek lisans programını tamamlamıştır. Aile Danışmanlığı eğitimi sürecinde bireyi yalnızca kişisel özellikleriyle değil, içinde bulunduğu ilişkisel ve sosyal bağlamla birlikte değerlendiren bir yaklaşım geliştirmiştir. Bu dönemde üniversite öğrencilerinin ücretli çalışma deneyimlerinin istihdam edilebilirlik ve kariyer uyumu üzerindeki rolünü inceleyen araştırması, uluslararası hakemli International Journal for Educational and Vocational Guidance dergisinde yayımlanmıştır.
Genel Psikoloji yüksek lisansında klinik psikoloji ile endüstri ve örgüt psikolojisinin kesişiminde çalışmalar yürütmüştür. “Kabul ve Kararlılık Terapisi Yönelimli Psikoeğitim Programının İş Stresi ve Anlamlı İş Deneyimi Üzerine Etkisi” başlıklı tez çalışması kapsamında sekiz haftalık bir psikoeğitim programı tasarlayıp uygulamıştır.
Akademik süreci devam ederken Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde yaklaşık bir yıl yedek subay olarak görüşmeci psikolog görevini yürütmüştür. Bu dönemde kaygı ve duygu durum güçlükleri, uyum sorunları ve bağımlılık alanında zorlanan bireylerle doğrudan çalışma imkânı bulmuş; mesleki çalışmaları nedeniyle Deniz Kuvvetleri tarafından Takdir Belgesi ile ödüllendirilmiştir.
- Psikoloji Lisans — Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi, 2019 (yüksek şeref)
- Aile Danışmanlığı Yüksek Lisans — İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi
- Genel Psikoloji Yüksek Lisans — İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi, 2025
- Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) uygulayıcı eğitimi
- Staj — Başkent Üniversitesi Stres Yönetimi Merkezi
- Görüşmeci psikolog — TSK, yedek subay (yaklaşık 1 yıl)
- Deniz Kuvvetleri Takdir Belgesi
- Uluslararası hakemli yayın — Int. Journal for Educational and Vocational Guidance
Makaleler
Yazılar ve video içerikler
Psikolojik esneklik, ilişkiler ve çalışma yaşamı üzerine kısa yazılar. İçerikler bilgilendirme amaçlıdır; bireysel değerlendirme yerine geçmez.
Kaçınma neden kısa vadede işe yarar gibi görünür?
Zorlu duygudan uzaklaşmak anlık rahatlama sağlar; uzun vadede yaşam alanını daraltır. Bu döngünün nasıl kurulduğuna bakalım.
Okuyun →Değer ile hedef arasındaki fark
Hedef tamamlanır, değer tamamlanmaz. Bu ayrım, motivasyonun neden hedefe ulaşınca söndüğünü açıklar.
Okuyun →Dikkat alıştırması: sakinleşmek değil, geri dönmek
Dikkat çalışmasının amacı zihni susturmak değildir. Üç dakikalık uygulamalı bir alıştırma.
İzleyin →
← Makaleler
Kaçınma neden kısa vadede işe yarar gibi görünür?
Zorlu bir duygu belirdiğinde çoğu insanın ilk tepkisi ondan uzaklaşmaktır. Kaygı veren telefon görüşmesi ertelenir, tartışma çıkacak konu açılmaz, kalabalık ortama girilmez. Bu tepki mantıksız değildir; aksine son derece etkili bir öğrenmenin sonucudur.
Kaçınma davranışı anında sonuç verir. Görüşmeyi ertelediğiniz saniyede gerginlik düşer. Beden rahatlar, zihin sakinleşir. Davranış bilimi açısından bu, bir davranışın hemen ardından gelen olumsuz bir durumun ortadan kalkmasıdır ve bu tür pekiştirme, davranışı öğrenmenin en güçlü yollarından biridir. Yani kaçınma işe yarar — sadece çok kısa bir süre için.
Bedelin görünmez olması
Kaçınmanın maliyeti gecikmeli ve dağınık biçimde ortaya çıkar. Ertelenen görüşme haftaya daha da zor hâle gelir. Girilmeyen ortam, bir süre sonra girilemeyen ortama dönüşür. Açılmayan konu, ilişkide sessiz bir mesafeye yerleşir. Bu bedeller tek tek küçük olduğu için fark edilmez; ancak toplamları kişinin yaşam alanını gözle görülür biçimde daraltır.
Danışmanlık görüşmelerinde sık karşılaşılan tablo şudur: kişi belirli bir duyguyu artık neredeyse hiç yaşamamaktadır — ama aynı zamanda uzun süredir yeni bir şey de denememektedir. Rahatsızlık azalmıştır, hayat da küçülmüştür.
Kaçınmayı görünür kılmak
Bu döngüyle çalışmanın ilk adımı, kaçınmayı yargılamadan haritalandırmaktır. Faydalı olan üç soru şudur:
- Son bir ayda hangi durumu, konuşmayı veya ortamı bilinçli olarak atladım?
- Atladığım anda ne hissettim — ve o his ne kadar sürdü?
- Bu atlama, hayatımın hangi alanını bir miktar küçülttü?
Üçüncü soru kritiktir. Kaçınmanın kendisi sorun değildir; sorun, kaçınmanın kişinin değer verdiği bir alanı işgal etmeye başlamasıdır. Kalabalıktan uzak durmak, kalabalık sevmeyen biri için bir tercihtir. Aynı davranış, arkadaşlarıyla vakit geçirmeye değer veren biri için bir kayıptır.
Alternatif: mücadele değil, yer açmak
Kabul ve Kararlılık Terapisi çerçevesinde çalışılan beceri, zorlu duyguyu ortadan kaldırmak değildir. Amaç, duygu oradayken de kişinin önem verdiği yönde adım atabilmesidir. Bu ayrım ilk bakışta küçük görünür ama pratikte her şeyi değiştirir: kaygı geçtiğinde arayacağım yerine, kaygı buradayken arayacağım.
Bu, iradeye yapılan bir çağrı değildir. Duyguya yer açma, dikkati yönlendirme ve düşünceyle mesafe kurma gibi becerilerle desteklenen, öğrenilebilir ve kademeli bir çalışmadır. Küçük adımlarla başlar; çünkü kaçınma da küçük adımlarla kurulmuştur.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel bir değerlendirmenin yerine geçmez.
← Makaleler
Değer ile hedef arasındaki fark
“Bu yıl daha iyi bir baba olacağım” bir değerdir. “Bu yıl çocuğumla haftada iki akşam oyun oynayacağım” bir hedeftir. İkisi birbirine benzer görünür; ancak psikolojik olarak taşıdıkları işlev tamamen farklıdır.
Hedef tamamlanır, değer tamamlanmaz
Hedefin bir bitiş çizgisi vardır. Ulaşılır, listeden silinir ve biter. Değerin bitiş çizgisi yoktur; bir yön belirtir. Batıya doğru gitmek gibidir — batıya varılmaz, batıya gidilir.
Bu fark, motivasyonun neden hedefe ulaşıldıktan kısa süre sonra söndüğünü açıklar. Hedef, kendisini besleyen bir değere bağlanmadığında, tamamlandığı anda anlamını da tüketir. Terfi alınır ve iki hafta sonra aynı boşluk hissi geri döner. Çünkü çalışılan şey yön değil, çizgiydi.
Değerin işlevi: zor anda pusula olmak
Değerlerin asıl işlevi kolay zamanlarda değil, zor zamanlarda ortaya çıkar. Yorgun olduğunuz bir akşamda çocuğunuzla ilgilenmeyi sürdüren şey motivasyon değildir; nasıl bir ebeveyn olmak istediğinize dair netliktir. Motivasyon dalgalanır, değer sabit kalır.
Bu nedenle danışmanlık çalışmalarında değer netleştirme, hedef belirlemeden önce gelir. Önce yön, sonra adım.
Değer nasıl netleştirilir?
Değerler keşfedilmez, seçilir. Netleştirme çalışmasında işe yarayan birkaç ölçüt vardır:
- Sıfat değil, davranış: “İyi bir eş olmak” yerine “eşimi dinlerken telefonu bırakmak”.
- Başkasının değil, sizin: Bir değer, kimse görmese de sürdürmek isteyeceğiniz bir şeyse sizindir.
- Duygu değil, yön: “Mutlu olmak” bir değer değildir; mutluluk, değere uygun yaşamanın zaman zaman ortaya çıkan yan ürünüdür.
- Bugün uygulanabilir: Bir değer, bu hafta içinde ona uygun en az bir küçük adım atılabiliyorsa işlevseldir.
Adıma dönüştürmek
Netleşen değer, hedefe dönüştürülmeden işe yaramaz. Buradaki ölçüt küçüklüktür: atılacak adım, kötü bir günde bile yapılabilecek kadar küçük olmalıdır. “Haftada iki akşam oyun” yorgun bir haftada çöker; “akşam eve girince beş dakika telefonsuz sohbet” çökmez.
Değer yönü verir, küçük adım hareketi başlatır. Sürekliliği sağlayan şey, ikisinin birlikte kurulmuş olmasıdır.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel bir değerlendirmenin yerine geçmez.
← Makaleler
Dikkat alıştırması: sakinleşmek değil, geri dönmek
Dikkat çalışmalarına dair en yaygın yanlış anlama, amacın zihni susturmak olduğudur. Alıştırmayı deneyen çoğu kişi birkaç saniye içinde zihninin dağıldığını fark eder ve bunu bir başarısızlık olarak yorumlar. Oysa dağılma, alıştırmanın hatası değil, tam olarak konusudur.
Alıştırmanın amacı
Çalışılan beceri, dikkati sabit tutmak değil; dağıldığını fark edip geri getirebilmektir. Kas geliştirmeye benzer: kası büyüten şey ağırlığı havada tutmak değil, tekrar tekrar kaldırmaktır. Her dağılma ve geri dönüş, bir tekrardır.
Üç dakikalık uygulama
- Birinci dakika — genişletme: Bulunduğunuz ortamda duyduğunuz sesleri fark edin. Onları adlandırmadan, değiştirmeden yalnızca duyun.
- İkinci dakika — daraltma: Dikkati nefesin bedende en belirgin hissedildiği tek bir noktaya getirin. Nefesi düzenlemeye çalışmayın.
- Üçüncü dakika — geri dönüş: Zihin dağıldığında bunu fark edin, nereye gittiğini kısaca not edin ve dikkati aynı noktaya geri getirin.
Üçüncü dakikadaki fark etme–geri getirme hareketi, alıştırmanın asıl çalışan kısmıdır. Zihin ne kadar çok dağılırsa, o kadar çok tekrar yapılmış olur.
Ne beklenmemeli?
Bu alıştırma bir rahatlama tekniği değildir. Uygulama sırasında sakinleşme olabilir, olmayabilir; bazen gerginlik daha net fark edildiği için geçici olarak artabilir. Amaç duygu durumunu değiştirmek değil, dikkat üzerindeki kontrolü artırmaktır. Rahatlama, olduğunda yan üründür.
Düzenli uygulamada işe yarayan ölçüt sıklıktır, süre değil. Günde bir kez üç dakika, haftada bir kez yirmi dakikadan daha etkilidir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve bireysel bir değerlendirmenin yerine geçmez.
Sık Sorulan Sorular
Başvuru öncesinde merak edilenler
Hizmetin kapsamı, görüşmelerin işleyişi ve gizlilik konusundaki sorular aşağıda yanıtlanmıştır.
Esnek Akademi'nin sunduğu hizmet psikoterapi midir?
Hayır. Sunulan hizmet psikolojik beceri ve gelişim çalışmasıdır; yapılandırılmış danışmanlık görüşmeleri ve eğitim programlarından oluşur. Psikoterapi, tanı veya tıbbi tedavi hizmeti verilmez. Tanı almış bir rahatsızlığın tedavisi, ilaç yönetimi veya klinik izlem gerektiren durumlar psikiyatri hekimlerinin ve klinik psikologların çalışma alanına girer; böyle bir ihtiyaç değerlendirildiğinde açıkça belirtilir ve yönlendirme yapılır.
Bu çalışma nasıl bir kazanım sağlar?
Zorlanılan alanda kullanılabilecek somut beceriler kazandırır: zorlu düşünce ve duygularla mücadele etmeden hareket edebilme, otomatik tepkiyi fark edip geciktirebilme, kişisel değerleri netleştirme ve bunlarla uyumlu küçük adımlar kurma. Çalışma geçmişin çözümlenmesine değil, mevcut işlevselliğin ve hareket alanının genişletilmesine odaklanır.
Görüşmeler ne kadar sürer ve hangi sıklıkla yapılır?
Görüşmeler 50 dakikadır. Başlangıçta genellikle haftalık görüşmelerle ilerlenir; birlikte yapılan değerlendirmeye göre sıklık iki haftada bire seyreltilebilir.
Online görüşme mümkün müdür?
Evet. Bireysel, çift ve aile görüşmeleri ile grup programlarının büyük bölümü online yürütülebilir. Yurt dışında yaşayan Türkçe konuşan başvuru sahipleriyle de çalışılmaktadır; randevu planlanırken saat farkı dikkate alınır.
Çalışma kaç görüşme sürer?
Bu, kişiye, çalışılan konuya ve belirlenen hedeflere göre değişir; standart bir sayı verilmesi doğru olmaz. Belirli aralıklarla ilerleme birlikte gözden geçirilir ve çalışmanın devamına birlikte karar verilir.
Tanı almış bir rahatsızlık varken başvuru yapılabilir mi?
Devam eden bir tedavi varsa bunun ön görüşmede paylaşılması önemlidir. Beceri çalışması bazı durumlarda mevcut tedaviyi tamamlayıcı nitelikte olabilir; ancak hiçbir koşulda tedavinin yerine geçmez ve tedaviyi yürüten hekim ya da klinik psikologun görüşü esastır. Uygun görülmeyen durumlarda bu açıkça belirtilir.
Görüşmelerin gizliliği nasıl korunur?
Görüşmelerde paylaşılan bilgiler meslek etiği ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında gizli tutulur. Gizliliğin sınırlı olduğu istisnai durumlar — kişinin kendisi veya bir başkası için ciddi risk oluşması ve yasal olarak bilgi talep edilmesi — ilk görüşmede açıkça paylaşılır.
Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) nedir?
ACT, davranışçı yaklaşımların üçüncü dalgası içinde yer alan ve psikolojik esnekliği artırmayı hedefleyen kanıt temelli bir modeldir. Zorlu düşünce ve duyguları ortadan kaldırmayı değil, onlarla mücadeleye harcanan kaynağın kişinin değer verdiği yönde atacağı adımlara aktarılmasını amaçlar. Klinik ortamlarda bir terapi yönelimi olarak da kullanılmakla birlikte, Esnek Akademi'de beceri eğitimi ve danışmanlık çerçevesi olarak uygulanır.
Ücretlendirme nasıl yapılır?
Görüşme ve program ücretleri çalışma biçimine ve programın kapsamına göre farklılık gösterdiğinden, güncel bilgi doğrudan iletişim yoluyla paylaşılmaktadır.
Kurumsal programlar nasıl planlanır?
Önce kurumla bir ihtiyaç görüşmesi yapılır; ardından hedef gruba göre içerik, süre ve ölçüm planı içeren bir teklif hazırlanır. Programlar mümkün olduğunda ön ölçüm–son ölçüm ile raporlanır.
İletişim
Ön değerlendirme ve randevu talebi
Form üç adımdan oluşur ve yaklaşık iki dakika sürer. Bir danışmanlık veya eğitim talebi içindir; acil durum, kriz ya da tedavi talepleri bu form üzerinden karşılanmaz.
Ön Değerlendirme Formu
01 · Hizmet
02 · Ön bilgi
03 · İletişim